Yeşil Kart Sisteminin Tarihçesi
Motorlu kara taşıtlarının kullanımının artması ile, bu araçların gittikleri ülkelerde yaptığı kazalar ile üçüncü şahıslara verdikleri zararlar da artmıştır. Meydana gelen bu kazarlarda; taraflardan bir veya daha fazlasının yabancı uyruklu olması, zararların giderilmesi konusunda zorluklar ortaya çıkarmıştır. Yaşanan bu zorluklar II. Dünya Savaşı öncesi ortaya çıkan ülkelerarası karayolları seyahat ve taşımacılığında sınırlardaki sigorta işlemlerinin kolaylaştırılması düşüncesini ve ortak sigorta arayışını başlatmıştır.
Bu gelişmeleri takiben 1949 yılında Birleşmiş Milletler (BM) Avrupa Ekonomik Komisyonu Karayolları İç Ulaştırma Komitesi Karayolu Ulaşım Çalışma Grubu; uluslararası karayolları seyahatlerinde tek tip bir trafik sigortasının en uygun çözüm olduğunu belirten 5 No’lu Tavsiye Metnini hazırlamıştır. Tavsiye Metni, üye ülkelere , araç kullanımı ile ilgili olarak üçüncü şahıs risklerini üstlenen sigortacılarının, tek tip ve kolay uygulanabilir koşulları olan anlaşmalar hazırlamalarını ve araç kullananların bu riskler için sigorta yaptırma zorunluluğu bulunan ülkelere giderken yeterince sigortalanmış olmalarının sağlanmasını tavsiye etmiştir. Bu tavsiye kararı doğrultusunda, ülkemizin de üyesi bulunduğu Avrupa Konseyi, karayolu taşımacılığının yoğun olduğu ülkelerde zorunlu bir sigorta sistemi getirilmek sureti ile motorlu taşıtların yurtdışında karışacakları kazalarda, üçüncü şahıslara ve mallarına karşı oluşan sorumluluklarını temin etmek için “Motorlu Taşıtların Zorunlu Mali sorumluluk sigortalarına Dair Avrupa Sözleşmesi'ni hazırlayarak kabul etmiştir.
Bu tavsiyeleri uygulayabilmek ve Yeşil Kart sisteminin işleyişini sağlamak için her üye devlet, kendi ülkesinde Büro adı verilen kurumları oluşturmuştur. Bu Bürolar bugün merkezi Brüksel’de olan Bürolar Konseyi çatısı altında toplanmıştır.
Yeşil Kart işleyiş ve yönetiminden sorumlu Bürolar Konseyi; BM Avrupa Komisyonu İç Ulaştırma Komitesi Yol Ulaşım Çalışma Grubuna bağlıdır.
Yeşil Kart Nedir?
Yeşil Kart, Yeşil Kart Sistemine üye ülkelerde geçerli olmak üzere düzenlenen, Uluslararası Motorlu Taşıt Sigorta Kartıdır. Trafik sigortasının eki niteliğinde olan Yeşil Kart, kazanın meydana geldiği ülkede yapılması zorunlu olan Motorlu Taşıt Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortasına(Trafik Sigortası) eşdeğer bir belgedir. Bir başka deyişle kazanın meydana geldiği ülkede yürürlükte olan trafik sigortası mevzuat, kapsam ve limitleri çerçevesinde teminat vermektedir.
Büroların, zararı ivedilikle giderip ödeme yapabilmesi için kazaya neden olan aracın, olay tarihinde Yeşil Kart Sistemine üye bir ülke tarafından düzenlenmiş geçerli bir Yeşil Kartının olması gerekmektedir.
Yeşil Kartın varlığı motorlu taşıt kullanıcısına sisteme dâhil olan ülkelere yaptığı seyahatlerde kolaylık sağlar. Yeşil Karta sahip bir aracın sigorta teminatı ve sigortacısının kolaylıkla tespit edilebilir olması nedeniyle bu aracın bir kazaya sebebiyet vermesi durumunda zarar gören tarafa ödeme gecikmeksizin yapılabilir.
Yeşil Kartın Şekli
1. Bütün Yeşil Kartlar BM Avrupa Komisyonu İç Ulaştırma Komitesi Yol Ulaşım Çalışma Grubu tarafından kabul edilmiş formda olmalıdır.
2. Yeşil Kart, yeşil renkte düzenlenebildiği gibi siyah beyaz olarak da düzenlenebilmektedir. Yeşil Kartın siyah beyaz olarak düzenlenebilmesi için ülke Bürolarının bu konudaki tercihlerini Bürolar Konseyine bildirmesi gerekli olup Büroların renk tercihini gösteren güncel liste ektedir
3. Kartın üzerinde herhangi bir tahrifat yapılamaz.
4. Mevcut bir bölüm silinemez.
5. Yeşil Kartın üzerindeki hiçbir bilgi değiştirilemez.
6. Avrupa Birliği ülkeleri ve İsviçre’nin simgesi aynı kutuda yer alır.
7. Diğer her ülkenin kendine ait simgeleri ayrı kutulardadır.
8. Bürolar Konseyi internet sitesinin adresi Yeşil Kartlarda yazılı olmak ve sayfanın arka yüzünde bulunmak zorundadır.
9. Bir ülkenin uluslararası kısaltmasının yazılı olduğu kutunun üzeri çizili ise Yeşil Kart o ülkede geçerli değildir.
10. Yeşil kartın üst kısmında “Uluslararası Motorlu Taşıt Sigortası” ibaresi yeşil kartı düzenleyen ülke ana dilinde ve aynı zamanda İngilizce ve Fransızca olarak yazılı olmalıdır.
11. Yeşil Kartın geçerli olduğu başlangıç ve bitiş tarihi kartın üzerinde yazılı olmalıdır. Bu tarihler aracın Türkiye’de bulunacağı tarihleri kapsamalıdır.
12. Yeşil Kartta ülke kodu, düzenleyen sigortacının kodu ve Yeşil Kartın numarası yazılı olmalıdır.
13. Sigortalı aracın plakası, yoksa şase numarası veya motor numarası yazılı olmalıdır.
14. Aracın markası ve tipi (römork, çekici, karavan, vb.) yazılı olmalıdır.
15. Poliçe hamili veya araç kullanıcısının isim ve adresi ile sigortacının adı ve adresi yazılı olmalıdır.
16. Türkiye’nin uluslararası kısaltması olan TR`nin üstü çizili değilse Yeşil Kartlar, tüm Türkiye’de (Asya ve Avrupa yakası olmak üzere) geçerlidir.
17. Yeşil Kartın üzerine eklenmiş her türlü not geçersizdir.
18. Sisteme üye devletlerin uluslararası kısaltmaları Yeşil Kartın arka yüzünde o ülke Bürolarının iletişim bilgileri ile birlikte yazılıdır.